Сэтинньи 5 күнүгэр олохтоох култуура дьиэтигэр норуоттар сомоҕолоһууларын күнүгэр аналлаах нэһилиэкпит тэрилтэлэрин, оскуола үөрэнээччилэрин икки ардыларыгар «Биир сүбэнэн» — өркөн өй күрэҕэ буолан ааста.
Сэтинньи ый 4 күнүгэр Россия Федерациятын үрдүнэн Норуоттар сомоҕолоhууларын күнэ бэлиэтэнэр. Быйыл бу бырааhынньык олохтоммута 20 сылын бэлиэтээтибит. 2005 сыллаахха бу өрөгөйдөөх күнү бэлиэтииргэ диэн Россия президенин укааhа тахсыбыта уонна Дойдубут араас норуоттарын сомоҕолоhууларын бэлиэтиир кэрэхсэбиллээх күндү күнүнэн биллэриллибитэ. Бу бырааһынньык биһиги судаарыстыбабыт, Өрөспүүбүлүкэбит, улууспут, олорор бөһүөлэкпит историятыгар дойду туһугар сомоҕолоһуу, патриотизм, гражданскай эппиэтинэс холобурунан буолар. Арассыыйаҕа олорор бары омуктары кытары биир сомоҕо буолуу өйдөбүл суолтатын хас биирдии дойдубут олохтооҕо, ордук эдэр ыччат өйүгэр-санаатыгар иҥэриниэхтээх. Саха сиригэр араас омук олороро биллэр. Онтон биhиги сахабыт норуота, эбээннэр, эбэнкилэр, юкагирдар уонна чукчалар аҕыйах ахсааннаах норуот аатыгар киирэн, Россия Федерациятын кэрэхсибилигэр сылдьабыт. Ол иhин, норуоттар икки ардыларыгар эйэлээхтик, биир сомоҕо буолан олорорбут биhиги норуокка олус суолталаах. Биһиги киэн туттабыт баай историябытынан, чулуу ааттаах биир дойдулаахтарбытынан, үтүө түмүктээх күннээҕи үлэбитинэн, ырыаҕа ылламмыт, хоһооҥҥо хоһуйуллубут айылҕабытынан! Биһиги киэн туттабыт – айар куттаах, талааннаах, туруу улэһит дьоммутунан! Бары сомоҕолоһон түбүктээх, сыралаах үлэбитинэн, тапталлаах Балыктаахпыт чэчирии сайдарыгар, олохпут кэрэ-бэлиэ түгэннэрэ үксүүрүгэр, үтүө үгэстэринэн туоларыгар олоруохха-хамсыахха.
Нэһилиэкпит тэрилтэлэрин, оскуола үөрэнээччилэрин икки ардыларыгар «Биир сүбэнэн» — өркөн өй күрэххэ кэлбит хамаандалар кыттыылаахтарын, көрөөччүлэри норуоттар сомоҕолоһууларын күнүнэн бэйэтин эҕэрдэтин тириэртэ «Мэҥэ нэһилиэгэ» тыа сирин тэриллиитин баһылыга Габышев Ньургун Владимирович.
«Биир сүбэнэн» — өркөн өй тэрилтэлэр, оскуола үөрэнээччилэрин икки ардыларыгар күрэххэ уопсайа 4 хамаанда, ол курдук 1кы – олох-дьаһах коммунальнай хаһаайыстыбатын (капитан Мохначевский В.В.), 2с – М.П.Габышев аатынан Балыктаах орто оскуолатын (капитан Николаев Н.Н.), 3с – олохтоох дьаһалта (капитан Мохначевский И.Е.) уонна 4с – оскуола үөрэнээччилэрин (капитан Стручкова Надя) хамаандалара, 5 түһүмэхтээх өйү сынньар күрэххэ илин-кэлин түһэн, күрэхтэстилэр:
1-кы түһүмэх – «Өс хоһоону ситэр».
2-с түһүмэх – «Толкуйгун тобул» — (кыайыы 80 сыла, саха сирин историята уонна көрдөөх боппуруостар темаларга эппиэттээһин).
3-с түһүмэх – «Хартыынанан ыйытык».
4-с түһүмэх – «Уһун тылтан тыл таһаарыы».
5-с түһүмэх – 1 мүнүүтэҕэ блиц турнир.
Норуоттар сомоҕолоһууларын күнүгэр аналлаах нэһилиэк тэрилтэлэрин, оскуола үөрэнээччилэрин икки ардыларыгар толкуйу эрэйэр, олус интириэһинэй боппуруостардаах «Биир сүбэнэн» — өркөн өй күрэхпит түмүгэ маннык буолла:
1 миэстэ – 24 очколаах М.П.Габышев аатынан Балыктаах орто оскуолатын хамаандата (капитан Николаев Н.Н.)
2 миэстэ – 23 очколаах олохтоох дьаһалта хамаандата (капитан Мохначевский И.Е.)
3 миэстэ – 20 очколаах олох дьаһах коммунальнай хаһаайыстыба хамаандата (капитан Мохначевский В.В.)
19 очколаах оскуола үөрэнээччилэрин хамаандата (капитан Стручкова Надя) туоһу суругунан бэлиэтэннилэр.
Норуоттар сомоҕолоһууларын күнүгэр аналлаах нэһилиэкпит тэрилтэлэрин, оскуола үөрэнээччилэрин икки ардыларыгар «Биир сүбэнэн» — өркөн өй күрэҕи Петр Дохунаев, М.П.Габышев аатынан Балыктаах орто оскуолатын коллектива ылбаҕай ырыаларынан, 9 кылаас үөрэнээччитэ Айыллаана Сотникова нарын, кэрэ үҥкүүтүнэн ситэрэн, киэргэтэн биэрдилэр.
Норуоттар сомоҕолоһууларын күнүгэр аналлаах нэһилиэкпит тэрилтэлэрин, оскуола үөрэнээччилэрин икки ардыларыгар «Биир сүбэнэн» — өркөн өй күрэххэ быыс булан, кэлэн кыттыыны ылбыт хамаандаларбытыгар сылаас махтал тылларын аныыбыт. Баҕарабыт эһиэхэ айымньылаах үлэҕитигэр ситиһиилэри, үгүс үөрүүнү-көтүүнү уонна табыллыыны. Бары саҕалааһыҥҥыт уонна былааннаабыккыт олоххо киирдиннэр, көлүөнэ ыччаккыт чэчирээтин, туруктаах олохтонуҥ, дьоллоох буолуҥ!
