Муус устар 30 күнүгэр олохтоох култуура дьиэтигэр Арассыыйаҕа норуоттар сомоҕолоһууларын, Саха Өрөспүүбүлүкэтигэр култуура сылларын чэрчитинэн, СР үөрэҕин туйгуна, СР «Ыллыкчаан» оҕо көрдөрүүлээх үҥкүү ансаамбылын салайааччыта Христофор Михайлович Рожин сырдык аатын үйэтитэр улуустааҕы үҥкүү коллективтарын икки ардыгар «ОҺУОР МАНДАР ТҮҺҮЛГЭТЭ» үҥкүү күрэҕэ буолан ааста.
Сарсыардаттан үҥкүү күрэҕин кыттыылаахтарын, ыалдьыттары «Доруобуйа» түмсүү (салайааччы Ноговицына М.И.) саха сиэринэн, өбүгэбит үгэһинэн алаадьынан айах тутан көрүстүлэр.
Күрэх аһыллыытын түгэнэ Христофор Михайлович туһунан видеосюжеттан саҕаланна. Кэрэ бэлиэ түгэни «Мичээр» үҥкүү коллектива Христофор Рожин туруоран хаалларбыт «Арчы» үҥкүүтүнэн арыйда.
Салгыы Христофор Михайлович кылгас, ол эрэн чаҕылхай олоҕун сырдатар, кини дьиэ кэргэнэ, оҕолоро оҥорбут видеосюжеттарын көрөн, ахтан — санаан аастыбыт.
Тыл этэн ахтыы оҥордо «Мэҥэ нэһилиэгэ» тыа сирин тэриллиитин баһылыга Габышев Ньургун Владимирович.
Салгыы Христофор Михайлович уһуйааччыта, учуутала, наставнига педагогическай үлэ ветерана, РФ уопсай үөрэхтээһинин «Бочуоттаах үлэһитэ», СР үөрэҕириитин туйгуна, СР «Учууталлар учууталлара», «Мэҥэ-Хаҥалас үөрэҕириитин сайдыытыгар кылаатын иһин», «Мэҥэ-Хаҥалас култууратын сайдыытыгар кылаатын иһин» бэлиэлэр хаһаайката, СР «Ыллыкчаан» оҕо көрдөрүүлээх үҥкүүтүн ансаамбылын 1994 сылтан 98 сылга уонна 2001сылтан 2019 сылга дылы салайааччытынан үлэлээбит Михайлова Валерья Аркадьевна видеонан ахтыытын көрдүбүт.
Христофор Михайлович туруоран хаалларбыт «Ыллыкчаан» оҕо көрдөрүүлээх үҥкүү ансаамбыла «Дьиэрэҥкэй» үҥкүүнү толордулар, салайааччы Алина Говорова.
Бэйэтин ахтыытын оҥордо Христофор Михайлович убайдаатар убайа, биир дойдулаахпыт, Кемеровскай государственнай култуура институтун выпускнига, Саха комсомолун бириэмийэтин лауреата, РФ култууратын үтүөлээх үлэһитэ, СР култууратын уонна ускуустубатын бочуоттаах үлэһитэ, СР үөрэҕин туйгуна, СР ыччат политикатыгар туйгуна, СР «Учууталларын Учуутала» аат номинана, «Россия Дууһата» национальнай бириэмийэ лауреата, «Кыталык» норуот үҥкүүтүн ансаамбылын төрүттээччитэ Винокуров Василий Павлович.
Христофор Михайлович Рожин сырдык аатын үйэтитэр «ОҺУОР МАНДАР ТҮҺҮЛГЭТЭ» улуустааҕы үҥкүү күрэҕин дьүүллүүр сүбэҕэ үлэлээтилэр: Дьүүллүүр сүбэ бэрэссэдээтэлэ — бары ытыктыыр, убаастыыр киһибит,«Россия Дууһата» национальнай бириэмийэ лауреата, «Кыталык» норуот үҥкүүтүн ансаамбылын төрүттээччитэ Винокуров Василий Павлович; Дьокуускайдааҕы судаарыстыбаннай култуура институтун выпускницата, Мэҥэ-Хаҥалас улууһун бочуотун кинигэтигэр киллэриллибит, ССРС култууратын туйгуна, СР култууратын үтүөлээх үлэһитэ, «Манчаары» оҕо народнай үҥкүү ансаамбылын салайааччытынан үлэлээбит, билигин бочуоттаах сынньалаҥҥа олорор ытык – мааны киһибит Винокурова Екатерина Павловна; СР култууратын туйгуна, Мэҥэ – Хаҥалас улууһун култуураҕа уонна духуобунай сайдыыга салалтатын култуурнай-маассабай тэрээһиннэр отделын специалиһа Григорьев Спиридон Спиридонович; СР култууратын үтүөлээх үлэһитэ, СР култууратын туйгуна, Мэҥэ – Хаҥалас улууһун култууратын бочуоттаах ветерана Стручкова Сардана Степановна; Төхтүрдээҕи оҕо ускуустуба оскуолатын үрдүк категориялаах үҥкүү учуутала, Христофор Михайлович бииргэ үөрэммит однокурсницата Тарабукина Елена Николаевна.
Христофор Михайлович Рожин сырдык аатын үйэтитэр «ОҺУОР МАНДАР ТҮҺҮЛГЭТЭ» улуустааҕы үҥкүү күрэҕин аһыллыытын түгэнэ «Звездочка» оҕо уһуйаанын оскуола иннинээҕи бөлөх, иитиллээччилэрин толоруутугар Христофор Михайлович туруоран хаалларбыт, «Сайылык оҕолоро» үҥкүүнэн түмүктэннэ, салайааччы Елена Ивановна Стручкова.
Дьаҥхаады нэһилиэгиттэн «Кэрэ» үҥкүү бөлөҕө «Хомус» сахалыы, кыргызскай үҥкүүлэринэн, салайааччы Татьяна Говорова.
Мэлдьэхси нэһилиэгиттэн А.В. Чугунов аатынан Мэлдьэхси орто оскуолатын учууталларын, үлэһиттэрин бөлөҕө «Алгыс» сахалыы, «Каражорго» киргизскэй үҥкүүлэринэн, салайааччы Мария Куприянова.
Төҥүлү нэһилиэгиттэн «Кылыыҥкай» үҥкүү бөлөҕө, «Дьиэрэҥкэй» уонна нуучча норуотун үҥкүүлэринэн, салайааччы Саргылана Заровняева.
Доллу нэһилиэгиттэн «Ньургуһун» үҥкүү бөлөҕө «Майа сайына», чеченскай үҥкүүлэринэн, салайааччы Алена Кириллина.
Моорук нэһилиэгиттэн «Үргэл» үҥкүү бөлөҕө «Суолам кыыһа», башкирскай үҥкүүлэринэн, салайааччы Нарыйа Иванова.
Мэҥэ нэһилиэгиттэн «Мичээр» үҥкүү бөлөҕө «Дэйбиирдээх» сахалыы, «Хоран» татарскай үҥкүүлэринэн, салайааччы Лилия Долгунова .
Нөөрүктээйи нэһилиэгиттэн «Дайар» үҥкүү бөлөҕө «Дэйбиирдээх» сахалыы, «Кавказ киэн туттуута» үҥкүүлэринэн, салайааччы Мария Иванова.
Ходоро нэһилиэгиттэн «Алгыс» үҥкүү бөлөҕө «Дэйбиирдээх» сахалыы, «Хоту тыына» хотугулуу үҥкүүлэринэн, салайааччы Алена Васильева.
Мөҥүрүөн нэһилиэгиттэн «Далбарай» үҥкүү бөлөҕө дэйбиирдээх «Алаас кыргыттара», «Дьөһөгөй» үҥкүүлэринэн, салайааччы Татьяна Андросова.
Майа сэлиэнньэтиттэн «Сыдьаай» үҥкүү бөлөҕө «Тын хатыыта» сахалыы, «Дьууна» хотугулуу үҥкүүлэринэн, салайааччы Розалия Шарина.
Майа сэлиэнньэтиттэн В.П. Ларионов аатынан Майа орто оскуолатын учууталларын, үлэһиттэрин «Толбон» үҥкүү бөлөҕө «Эҕэрдэ үҥкүүтэ» сахалыы, «Дьол тиһигэ – Жаргалай Зангилаа» бурятскай үҥкүүлэринэн, салайааччы Лидия Артемьева.
СР үөрэҕин туйгуна, СР «Ыллыкчаан» оҕо көрдөрүүлээх үҥкүү ансаамбылын салайааччыта, үҥкүүгэ уһуйааччыта, нэһилиэкпит биир бастыҥ ыччата Рожин Христофор Михайлович сырдык кэриэһигэр аналлаах «Оһуор мандар түһүлгэтэ» улуустааҕы үҥкүү күрэҕин түмүктүүр гала-кэнсиэрэ тэриллэн ыытылынна.
Гала-кэнсиэри Христофор Михайлович туруоран хаалларбыт Балыктаах орто оскуолатын учууталларын, үлэһиттэрин «Аартык» үҥкүү бөлөҕө «Ходуһаҕа», Алина Говорова салайааччылаах «Ыллыкчаан» оҕо көрдөрүүлээх үҥкүү ансаамбыл кыра бөлөх иитиллээччилэрэ Мария Кычкина туруорбут «Орончикан», «Ыллыкчаан» оҕо көрдөрүүлээх үҥкүү ансаамбыл улахан бөлөх иитиллээччилэрэ «Сахам кыыһа», «Ыллыкчаан» оҕо көрдөрүүлээх үҥкүү ансаамбыла орто бөлөх иитиллээччилэрэ «Эрэкэ — дьэрэкэ», Христофор Михайлович туруоран хаалларбыт «Ыллыкчаан» оҕо көрдөрүүлээх үҥкүү ансаамбыл улахан бөлөх иитиллээччилэрэ «Оһуохай» уонна улууспут 12 нэһилиэгин үҥкүү күрэҕин кыттыылаахтарын бөлөхтөрө үҥкүүлэринэн киэргэтэн, ситэрэн биэрдилэр.
Христофор Михайлович Рожин сырдык кэриэһигэр аналлаах «Оһуор мандар түһүлгэтэ» улуустааҕы үҥкүү күрэҕин түмүгэр бэйэлэрин баҕа санааларын, сүбэлэрин тириэртилэр дьүүллүүр сүбэҕэ үлэлээбит ытык-мааны дьоммут.
«Бастыҥ үҥкүү коллектива» — анал аат ананна «Толбон» үҥкүү коллективыгар, салайааччы Лидия Артемьева, Майа сэлиэнньэтэ. «Толбон» үҥкүү коллективыгар Христофор Михайлович дьиэ кэргэнэ, ийэтэ, оҕолоро анаан оҥотторбут диплома, статуэтката уонна М.П. Габышев аатынан Балыктаах орто оскуолатын коллективын 5000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан бирииһэ туттарылынна.
«Үҥкүү коллективын бастыҥ салайааччыта» — анал аатынан ааттанна «Кэрэ», «Дылбаахы ыччаттара» үҥкүү коллективтарын салайааччыта Татьяна Говорова, Дьаҥхаады нэһилиэгэ. Кыайыылаахха анал диплом, статуэтка уонна Мария, Дьулус Кычкиннар үҥкүүһүт дьиэ кэргэн туруорбут 5000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан анал бирииһэ туттарылынна.
«Бастыҥ сахалыы үҥкүү» — анал аат ананна «Далбарай» үҥкүү коллективыгар, салайааччы Татьяна Андросова, Мөҥүрүөн нэһилиэгэ. Үҥкүү коллективыгар анал диплом, статуэтка уонна «Звездочка» детсад коллективын 5000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан анал бирииһэ туттарылынна.
«Бастыҥ Россия норуотун үҥкүүтэ» — анал аатынан ааттанна Мэлдьэхси нэһилиэгиттэн А.В. Чугунов аатынан Мэлдьэхси орто оскуолатын учууталларын, үлэһиттэрин бөлөҕө «Каражорго» киргизскэй үҥкүү иһин, салайааччы Мария Куприянова. Кыайыылаахтарга анал диплом, статуэтка уонна Христофор Михайлович бииргэ үлэлээбит коллегаларын 4000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан анал бирииһэ туттарылынна.
«Бастыҥ көстүүм» — анал аат ананна «Ньургуһун» үҥкүү коллективыгар, салайааччы Алена Кириллина, Доллу нэһилиэгэ. «Ньургуһун» үҥкүү коллективыгар анал диплом, статуэтка уонна «Ыллыкчаан» ансаамбылга араас сылларга дьарыктаммыт оҕолор, төрөппүттэрин 3500 тыһыынча сууммалаах анал бирииһэ туттарылынна.
«Дьүүллүүр сүбэ анал бирииһэ» — анал аатынан ааттанна «Үргэл» үҥкүү коллектива, салайааччы Нарыйа Иванова, Моорук нэһилиэгэ. «Үргэл» үҥкүү коллективыгар анал диплом, статуэтка уонна Балыктаах орто оскуолатын «Ыллыкчаан» ансаамбылын 1998 уонна 2016 сылларга бүтэрбит выпускниктар ааттарыттан 8000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан анал бириис туттарылынна.
«Сыл бастыҥ дебюта» — анал аат ананна «Кэрэ» үҥкүү коллективыгар, «Хомус» үҥкүү иһин, салайааччы Татьяна Говорова, Дьаҥхаады нэһилиэгэ, «Кэрэ» үҥкүү коллективыгар анал диплом, статуэтка уонна Христофор Михайлович ийэтин Надежда Федоровна чугас дьүөгэлэрин 5000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан анал бириис туттарылынна.
«Көрөөччү биһирэбилэ» — анал аат ананна «Мичээр» үҥкүү коллективыгар, салайааччы Лилия Долгунова, Мэҥэ нэһилиэгэ, «Мичээр» үҥкүү коллективыгар анал диплом, статуэтка уонна «Талба» ветеран үҥкүүһүттэр ансаамбылын аатыттан 10000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан анал бириис туттарылынна.
«Бастыҥ үҥкүү туруорааччы » — анал аат ананна «Сыдьаай» үҥкүү коллективын салайааччытыгар Розалия Шаринаҕа, Майа сэлиэнньэтэ. Кыайыылаахха анал диплом, статуэтка уонна Ньургуйаана Владимировна, Софрон Иванович Дьяконовтар дьиэ кэргэн 5000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан анал бирииһэ туттарылынна.
« III- с истиэпэннээх Дипломант » — үрдүк аат иҥэрилиннэ «Алгыс» үҥкүү коллективыгар, салайааччы Алена Васильева, Ходоро нэһилиэгэ. «Алгыс» үҥкүү коллективыгар анал диплом, статуэтка уонна «Мэҥэ нэһилиэгэ» тыа сирин тэриллиитин дьаһалтатын аатыттан 10000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан анал бирииһи туттарда баһылык Габышев Ньургун Владимирович
« II- с истиэпэннээх Дипломант » — үрдүк аат иҥэрилиннэ«Дылбаахы ыччата» үҥкүү коллективыгар, салайааччы Татьяна Говорова, Дьаҥхаады нэһилиэгэ. «Дылбаахы ыччата» үҥкүү коллективыгар анал диплом, статуэтка уонна Балыктаах орто оскуолатын «Ыллыкчаан» ансаамбылын 2009, 2012, 2013 сылларга бүтэрбит выпускниктар ааттарыттан олохтоммут 21 000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан анал бирииһи туттарда «Мэҥэ нэһилиэгэ» тыа сирин тэриллиитин баһылыга Габышев Ньургун Владимирович.
« I- кы истиэпэннээх Дипломант» — үрдүк аат иҥэрилиннэ «Сыдьаай» үҥкүү коллективыгар, салайааччы Розалия Шарина, Майа сэлиэнньэтэ. «Сыдьаай» үҥкүү коллективыгар анал диплом, статуэтка уонна «Ситим» эр дьон вокальнай ансаамбыл уонна Балыктаахха араас сылларга Христофор Михайлович бииргэ үлэлээбит, бииргэ алтыспыт доҕотторо олохтообут 23 000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан анал бирииһи туттарда «Мэҥэ нэһилиэгэ» тыа сирин тэриллиитин баһылыга Габышев Ньургун Владимирович.
«III- с истиэпэннээх Лауреат» — үрдүк аат иҥэрилиннэ «Мичээр» үҥкүү коллективыгар, салайааччы Лилия Долгунова, Мэҥэ нэһилиэгэ. «Мичээр» үҥкүү коллективыгар анал диплом, статуэтка уонна Христофор Михайлович ийэтин Надежда Федоровна оскуолаҕа бииргэ үөрэммит доҕотторо олохтообут 25 000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан анал бирииһи туттарда «Мэҥэ нэһилиэгэ» тыа сирин тэриллиитин баһылыга Габышев Ньургун Владимирович.
«II- с истиэпэннээх Лауреат» — үрдүк аат иҥэрилиннэ«Дайар» үҥкүү коллективыгар, салайааччы Мария Иванова, Нөөрүктээйи нэһилиэгэ. «Дайар» үҥкүү коллективыгар анал диплом, статуэтка уонна М.П. Габышев аатынан Балыктаах орто оскуолатын коллектива олохтообут 25 000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан анал бирииһи туттарда «Мэҥэ нэһилиэгэ» тыа сирин тэриллиитин баһылыга Габышев Ньургун Владимирович.
«I- кы истиэпэннээх Лауреат» — үрдүк аат иҥэрилиннэ«Кылыыҥкай» үҥкүү коллективыгар, салайааччы Саргылаана Заровняева, Төҥүлү нэһилиэгэ. «Кылыыҥкай» үҥкүү коллективыгар анал диплом, статуэтка уонна «Ыллыкчаан» үҥкүү ансаамбылыгар араас сылларга дьарыктаммыт оҕолор төрөппүттэрэ олохтообут 25 000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан анал бирииһи туттарда «Мэҥэ нэһилиэгэ» тыа сирин тэриллиитин баһылыга Габышев Ньургун Владимирович.
«Гран — при» — үрдүк ааты ылары ситистэ В.П. Ларионов аатынан Майа орто оскуолатын учууталларын, үлэһиттэрин«Толбон» үҥкүү коллектива, салайааччы Лидия Артемьева, Майа сэлиэнньэтэ. Кыайыылаахтарга анал диплом, статуэтка уонна Христофор Михайлович күн күбэй ийэтэ Надежда Федоровна Рожина уонна дьиэ кэргэнин ааттарыттан 35 000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан анал бириис үөрүүлээх быһыыга майгыга туттарылынна.
Ону сэргэ Христофор Михайлович Рожин култуура колледжыгар бииргэ үөрэммит доҕотторун ааттарыттан эҕэрдэ тылын тириэртэ Елена Тарабукина уонна 15 000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан бирииһи, «Бастыҥ үҥкүүһүт кыыс» анал аат ананан, Оксана Кулаковскаяҕа, 15 000 тыыһынча сууммалаах уу харчынан бирииһи, «Бастыҥ үҥкүүһүт уол» анал аат ананан, Александр Сотниковка дохсун ытыс тыаһыгар туттарылынна.
М. П. Габышев аатынан Балыктаах орто оскуолатын дириэктэри үөрэтэр уонна иитэр солбуйааччы Осипова Надежда Михайловна, оскуола үлэһиттэрин профсоюһун председателэ Цыпандина Күннэйэ Николаевна.
Балыктаах орто оскуолатыгар араас сылларга директорынан үлэлээбит Черкашина Ирина Васильевна, Сотников Вячеслав Егорович, Винокуров Андрей Николаевич.
«Ситим» эр дьон вокальнай ансаамбыл салайааччыта Прибылых Иван Николаевич уонна Христофор Михайлович чугас табаарыстара.
Олохтоох култуура дьиэтин директора Любовь Васильевна Кычкина уонна Михайлова Валерия Аркадьевна анабыл бирииһин Христофор Михайлович дьиэ кэргэнигэр туттарда.
Христофор Михайлович күн күбэй ийэтэ Надежда Федоровна Рожина уонна дьиэ кэргэнэ сылаас махтал тылларын анаан туран, тэрээһиҥҥэ күүс-көмө буолбут дьонноругар сэмэй бэлэхтэрин туттардылар.
СР үөрэҕин туйгуна, СР «Ыллыкчаан» оҕо көрдөрүүлээх үҥкүү ансаамбылын салайааччыта Рожин Христофор Михайлович сырдык кэриэһигэр аналлаах «Оһуор мандар түһүлгэтэ» улуустааҕы үҥкүү күрэҕэр көхтөөх кыттыыны ылбыт улууспут, нэһилиэкпит үҥкүү коллективтарыгар, дьүүллүүр сүбэҕэ үлэлээбит ытык – мааны дьоммутугар, күндү көрөөччүлэрбитигэр уонна тэрээһин үлэтигэр төһүү күүс буолбут Христофор Михайлович дьиэ кэргэнигэр Олимпиада Егоровнаҕа, оҕолоругар, күн күбэй ийэтигэр Надежда Федоровнаҕа уонна чугас аймахтарыгар, «Доруобуйа» түмсүү (салайааччы Ноговицына М.И.), уу харчынан бирииһи олохтообут бары спонсордарга, күрэх кыттааччыларыгар анаан күнүскү сылаас эбиэти тэрийбит дьоммутугар махтал сылаас тылларын аныыбыт. Баҕарабыт үрдүк ситиһиилэри, кытаанах доруобуйаны, дьиэ кэргэҥҥитигэр дьолу соргуну, этэҥҥэ буолууну.
